املا گفتن ساده به نظر می‌رسد، ولی روش املا گفتن به دانش‌آموز روی تعداد غلط‌ها اثر مستقیم دارد. اگر تند بگویید، کلمه را تکه‌تکه کنید یا هر لحظه ایراد بگیرید، حتی بچه‌ای که بلد است هم غلط می‌نویسد. این مقاله هفت قدم ساده را به ترتیب توضیح می‌دهد.
خلاصه برای والدین
- اول کل جمله را بخوانید، بعد تکه‌تکه (چند کلمه یک‌جا) بگویید.
- کلمه را به‌صورت طبیعی بگویید، نه هجایی و کشیده.
- هر بخش را یک‌بار بگویید و مکث کنید.
- در پایان همه را با هم بخوانید و خودش اشتباه را پیدا کند.
قبل از شروع
- جای ساکت، بدون تلویزیون و گوشی؛
- ۵ تا ۱۰ دقیقه، با ۳ تا ۵ جمله؛
- متن را خودتان قبلاً یک‌بار بخوانید تا با کلمه‌های مشکل‌دار آشنا باشید؛
- متن مناسب سنش: از کتاب خودش یا یک داستان کوتاه.
هفت قدم دیکته گفتن
- کل جمله را یک‌بار بخوانید. بچه باید معنی را بفهمد.
- تکه‌تکه بگویید: هر بار دو تا چهار کلمه. تک‌تک کلمه گفتن معنی را می‌شکند و غلط بیشتر می‌شود.
- طبیعی و واضح بگویید. نه خیلی تند و نه هجایی؛ مثلاً «مدرسه» را «مد، ر، سه» نگویید.
- هر تکه را یک‌بار بگویید. اگر نشنید یک بار دیگر بگویید، ولی نه بیشتر.
- مکث کنید تا بنویسد. روی سرعت او حساب کنید، نه سرعت خودتان.
- در پایان کل متن را بخوانید و او با انگشت زیر نوشته‌اش بخواند.
- بگذارید خودش اشتباه را پیدا کند، بعد کنار هم درست کنید.
کارهایی که نکنید
| نکنید | به‌جایش |
|---|---|
| حین نوشتن اشتباه را بگویید | صبر کنید تا تمام شود |
| کلمه را چند بار با تأکید بگویید | یک بار واضح بگویید |
| با عجله بگویید | با سرعت دانش‌آموز پیش بروید |
| قرمز و بدون توضیح خط بزنید | فقط کلمهٔ درست را کنارش بنویسید |
| بعد از دیکته نمره بدهید | تعداد کلمه‌های درست را تشویق کنید |
بعد از دیکته چه کنیم؟
- غلط‌ها را در «دفتر اشتباه‌ها» بنویسید (فقط کلمه‌ها، نه کل جمله).
- برای هر کلمه خانوادهٔ کلمه یا یک جمله بنویسید.
- فردا همان کلمه‌ها را در دیکتهٔ تازه بیاورید.
اگر اشتباه‌ها بیشتر در حروف هم‌صدا بود، اشتباه‌نویسی حروف در املا را بخوانید. برای بقیهٔ دلایل، چرا دانش‌آموزم املا را غلط می‌نویسد مفید است.
هر پایه چقدر؟
| پایه | مقدار پیشنهادی |
|---|---|
| اول و دوم | ۳ تا ۵ کلمه یا یک جملهٔ کوتاه، همراه با نگاه کردن به کلمه |
| سوم و چهارم | ۳ تا ۴ جمله؛ روزی ۵ دقیقه |
| پنجم و ششم | یک بند کوتاه؛ ۱۰ دقیقه |
این مقدارها پیشنهاد است؛ سرعت فرزندتان را ملاک قرار دهید.
کمک آموزشی برای فرزندتان می‌خواهید؟
با معلم کلاس صحبت کنید تا بر اساس وضعیت فرزندتان بهترین قدم بعدی را با هم پیدا کنیم.
مربیگری آموزشیفصل اول رایگان کلاس مجازیخدمات معلم کلاس که به این موضوع کمک می‌کنند
- مربیگری آموزشی: مسئولیت کامل یادگیری دانش‌آموز با گزارش هفتگی به خانواده. برای اطلاع از شرایط تماس بگیرید.
- کلاس مجازی معلم کلاس: درسنامهٔ تصویری، آزمون و بازی؛ فصل اول رایگان است.
پرسش‌های متداول والدین
اول کل جمله را بخوانید، بعد چند کلمه یک‌جا و به‌صورت طبیعی بگویید، مکث کنید، و در پایان کل متن را بخوانید و بگذارید خودش اشتباه را پیدا کند.
یک بار واضح. اگر نشنید، فقط یک بار دیگر.
نه. گفتن طبیعی بهتر است، چون هجایی گفتن شکل کلمه را عوض می‌کند.
۵ تا ۱۰ دقیقه، با ۳ تا ۵ جمله. کوتاه و هر روز بهتر از طولانی و گاهی‌وقت است.
دلیل غلط‌ها را بررسی کنید. اگر با تمرین منظم تغییری نکرد، با معلم و مشاور مدرسه صحبت کنید.
این مقاله را معلم کلاس نوشته است؛ معلم دبستان با ۱۲ سال تجربهٔ تدریس. اگر سؤالی ماند، در بخش دیدگاه‌ها بپرسید.