در این تمرین صفحه ۱۹۲ ریاضی پنجم از جدول نتیجهٔ یک پرسشنامه نمودار ستونی میکشی و تصمیم میگیری که نمودار خط شکسته برای آن مناسب هست یا نه. کتاب با پرسشنامهٔ فاطمه دربارهٔ شمارههای ضروری این را میپرسد؛ ما با پرسشنامهٔ «مکانهای محله» همان را توضیح میدهیم و برای تمرین کتاب راهنمایی میدهیم.
هر صفحه یک قدم تا بیست.
کاربرگ و آزمون فصل هفتم ←در آموزش صفحهٔ ۱۹۲ یاد میگیری
- از جدول پرسشنامه نمودار ستونی با عنوان و نام محور افقی و عمودی بکشی.
- بفهمی چرا جمع ستونها میتواند از تعداد افراد پرسشنامه بیشتر باشد.
- توضیح بدهی چرا برای گروههای جدا نمودار ستونی مناسب است، نه خط شکسته.
آموزش صفحه ۱۹۲ ریاضی پنجم: از پرسشنامه تا نمودار ستونی
وقتی نتیجهٔ یک پرسشنامه را در جدول مینویسیم، هر گزینه یک گروه جدا است؛ برای مقایسهٔ گروهها نمودار ستونی میکشیم: زیر هر ستون نام گزینه و روی محور عمودی تعداد افراد. نمودار خط شکسته فقط وقتی مناسب است که یک چیز در طول زمان تغییر کند؛ وصل کردن ستونهای گروههای جدا با خط معنی ندارد. این صفحه آخرین صفحهٔ درس «جمعآوری و نمایش دادهها» از فصل هفتم ریاضی پنجم است، بعد از صفحهٔ ۱۹۱ و هماهنگ با کتاب چاپ ۱۴۰۵.
گام به گام صفحه ۱۹۲ ریاضی پنجم: پرسشنامهٔ مکانهای محله
گام ۱: جدول نتیجهٔ پرسشنامه
مثال ما: به ۲۰ دانشآموز پرسشنامه دادیم و پرسیدیم کدام مکانهای محله را میشناسند؛ هر نفر میتوانست چند مکان را علامت بزند. نتیجه را در جدول نوشتیم.
| مکان | تعداد دانشآموزانی که میشناسند |
|---|---|
| پارک محله | ۲۰ |
| کتابخانهٔ عمومی | ۱۲ |
| ایستگاه آتشنشانی | ۹ |
| موزه | ۶ |
گام ۲: نمودار ستونی با نام محورها
عنوان نمودار را «مکانهای محله که دانشآموزان میشناسند» میگذاریم. محور افقی نام مکانها و محور عمودی «تعداد دانشآموزان» است که از ۰ تا ۲۰ با فاصلهٔ ۴ عددگذاری میکنیم. برای هر مکان یک ستون به بلندی عدد جدول میکشیم: پارک بلندترین ستون (۲۰) و موزه کوتاهترین (۶).

گام ۳: چرا جمع ستونها ۲۰ نیست؟
جمع عددهای جدول ۲۰ + ۱۲ + ۹ + ۶ = ۴۷ است، ولی فقط ۲۰ نفر پرسشنامه را پر کردهاند. چون هر نفر میتوانست چند مکان را علامت بزند، یک نفر در چند ستون شمرده شده است. پس در اینجور پرسشنامهها جمع ستونها تعداد افراد را نشان نمیدهد.
گام ۴: خط شکسته مناسب است یا نه؟
اگر چهار نقطه را با خط به هم وصل کنیم، خط بین «پارک» و «کتابخانه» هیچ معنایی ندارد؛ چیزی در طول زمان تغییر نکرده است. نمودار خط شکسته برای دادههایی مثل دمای روزهای هفته یا رشد گیاه است. اینجا گروهها جدا هستند، پس نمودار ستونی درست است.

نتیجهٔ مثال
نمودار ستونی با محور افقی «مکان» و محور عمودی «تعداد دانشآموزان»: پارک ۲۰، کتابخانه ۱۲، آتشنشانی ۹، موزه ۶. جمع ستونها ۴۷ است چون هر نفر چند مکان را گفته است. نمودار خط شکسته مناسب نیست، چون مکانها گروههای جدا هستند نه تغییر در زمان.
نکتهٔ معلم
اشتباه رایج: جمع کردن ستونها برای پیدا کردن تعداد افراد. اول بپرس «هر نفر میتوانست چند گزینه را انتخاب کند؟»؛ اگر بیش از یکی، جمع ستونها از تعداد افراد بیشتر میشود.
تمرین صفحه ۱۹۲ ریاضی پنجم: تمرین کتاب را خودت انجام بده
حالا نوبت توست؛ ما فقط راهنمایی میکنیم.
تمرین ۲: پرسشنامهٔ شمارههای ضروری
راهنمایی (بدون جواب نهایی)
برای هر شمارهٔ جدول یک ستون به بلندی تعداد دانشآموزانی که آن را میدانند بکش؛ زیر محور افقی نام شمارهها و کنار محور عمودی «تعداد دانشآموزان» را بنویس. برای بخش ب بپرس آیا بین دو شماره چیزی در طول زمان تغییر کرده است.
کاربرگ و آزمون صفحه ۱۹۲ ریاضی پنجم
درس را یاد گرفتی؟ با کاربرگ مطمئن شو؛ سؤالها تازه و سهسطحیاند: خواندن نمودار مکانهای محله، چرا جمع ستونها بیشتر از تعداد افراد است، انتخاب ستونی یا خط شکسته، رسم نمودار ورزش موردعلاقه، نمودار نامناسب علی، حرف نرگس و انتخاب محور عمودی. کاربرگ صفحه ۱۹۲ ریاضی پنجم در بستهٔ کاربرگ و آزمون فصل هفتم است؛ بسته برای هر صفحه یک کاربرگ، آزمون درسها و آزمون فصل را با پاسخنامه و کارنامه دارد.

تمرین کافی، نمرهٔ بیست را نزدیکتر میکند
بستهٔ کاربرگ و آزمون فصل هفتم ریاضی پنجم: ۱۷ کاربرگ سهسطحی، ۴ آزمون، ۳۰ سؤال امتحانی با پاسخنامه و کارنامه.
خرید بستهٔ فصل هفتم ←⬇ دانلود نمونهٔ رایگان (PDF، ۷ صفحه)یا همهٔ ۷ فصل را یکجا و با تخفیف بخرید ←یک قدم تا ریاضیِ بدون استرس
خانوادههای تحت پوشش نهادهای حمایتی، خانوادههای قهرمانان ملی و مادران سرپرست خانوار از تخفیف ویژه بهرهمند میشوند.
پرسشهای متداول دربارهٔ صفحهٔ ۱۹۲ ریاضی پنجم
صفحهٔ ۱۹۲ از جدول نتیجهٔ پرسشنامهٔ فاطمه نمودار ستونی با نام محورها میخواهد و میپرسد آیا نمودار خط شکسته برای این دادهها مناسب است.
اول نمودار پرسشنامهٔ مکانهای محلهٔ ما را ببین و دلیل مناسب نبودن خط شکسته را بخوان، بعد برای جدول شمارههای ضروری کتاب ستونها را بکش و محورها را نامگذاری کن.
چون هر نفر میتواند چند گزینه را انتخاب کند و در چند ستون شمرده شود؛ جمع ستونها تعداد انتخابهاست، نه تعداد افراد.
چون گزینههای پرسشنامه گروههای جدا هستند و بین آنها چیزی در طول زمان تغییر نمیکند؛ خط وصلکننده معنایی ندارد و نمودار ستونی درست است.
از بخش «کاربرگ و آزمون صفحه ۱۹۲ ریاضی پنجم» در همین صفحه. کاربرگ این صفحه، آزمون درس «جمعآوری و نمایش دادهها» و آزمون فصل داخل بستهٔ کامل فصل هفتم است؛ همراه پاسخنامه، کارنامه و چکلیست هدفها.
این آموزش را معلم کلاس نوشته است؛ معلم دبستان با ۱۲ سال تجربهٔ تدریس ریاضی. اگر جایی گیر کردی، در بخش دیدگاهها بپرس.
پدر و مادر هستید؟ راهنمای والدین کلاس پنجم