در این تمرین صفحه ۱۷۲ ریاضی پنجم به دستور حجم مکعب‌مستطیل می‌رسی. کتاب سه راه را کنار هم می‌گذارد: شمردن یکی‌یکی مکعب‌ها، شمردن یک طبقه و ضرب در تعداد طبقه‌ها، و ضرب طول در عرض در ارتفاع. ما با یک جعبهٔ خودمان هر سه راه را نشان می‌دهیم تا ببینی چرا دستور سریع‌ترین است.
هر صفحه یک قدم تا بیست.
کاربرگ و آزمون فصل ششم ←در آموزش صفحهٔ ۱۷۲ یاد می‌گیری
- مکعب‌های یک طبقه را بشماری و در تعداد طبقه‌ها ضرب کنی.
- حجم مکعب‌مستطیل را با دستور طول ضربدر عرض ضربدر ارتفاع حساب کنی.
- حجم را با واحد سانتی‌متر مکعب بنویسی.
آموزش صفحه ۱۷۲ ریاضی پنجم: دستور حجم مکعب‌مستطیل
در یک مکعب‌مستطیل، هر طبقه به تعداد طول ضربدر عرض مکعب دارد و تعداد طبقه‌ها همان ارتفاع است. پس حجم مکعب‌مستطیل برابر است با طول ضربدر عرض ضربدر ارتفاع، و واحدش وقتی اندازه‌ها به سانتی‌متر است، سانتی‌متر مکعب. شمردن یکی‌یکی هم همان جواب را می‌دهد، فقط کندتر. این صفحه از فصل ششم ریاضی پنجم است، ادامهٔ صفحهٔ ۱۷۱ و هماهنگ با کتاب چاپ ۱۴۰۵.
گام به گام صفحه ۱۷۲ ریاضی پنجم: سه راه، یک جواب
مثال ما: جعبه‌ای که با مکعب‌های ۱ سانتی‌متری ساخته شده و طولش ۶، عرضش ۴ و ارتفاعش ۳ سانتی‌متر است.
گام ۱: یک طبقه را بشمار
طبقهٔ پایین ۴ ردیف ۶تایی دارد: ۶ × ۴ = ۲۴ مکعب. لازم نیست یکی‌یکی بشماری.
گام ۲: در تعداد طبقه‌ها ضرب کن
جعبه ۳ طبقه دارد، پس ۲۴ × ۳ = ۷۲ مکعب؛ حجم جعبه ۷۲ سانتی‌متر مکعب است.
گام ۳: دستور را بنویس
همین کار را یکجا می‌نویسیم: ۶ × ۴ × ۳ = ۷۲. این یعنی حجم مکعب‌مستطیل برابر است با طول ضربدر عرض ضربدر ارتفاع. برای جعبه‌ای ۱۰ در ۲ در ۵: ۱۰ × ۲ × ۵ = ۱۰۰ سانتی‌متر مکعب؛ برای مکعبی با ضلع ۴: ۴ × ۴ × ۴ = ۶۴ سانتی‌متر مکعب.
نتیجهٔ مثال
حجم جعبهٔ ۶ در ۴ در ۳ برابر ۷۲ سانتی‌متر مکعب است؛ شمردن طبقه‌ای و دستور، هر دو همین را می‌دهند و دستور سریع‌ترین راه است.
نکتهٔ معلم
اشتباه رایج: ضرب کردن دو اندازه و جمع کردن سومی. هر سه اندازه در هم ضرب می‌شوند؛ اگر شک کردی، یک طبقه را حساب کن و در تعداد طبقه‌ها ضرب کن.
تمرین صفحه ۱۷۲ ریاضی پنجم: فعالیت کتاب را خودت انجام بده
حالا نوبت توست؛ ما فقط راهنمایی می‌کنیم.
فعالیت: راه معین، مهدی و ایلیا
راهنمایی (بدون جواب نهایی)
هر سه به یک عدد می‌رسند؛ فرقشان در تعداد کارهاست. ببین کدام کمتر می‌شمارد و دستور را از روی حرف ایلیا کامل کن: طول، عرض و ارتفاع را در جاهای خالی بگذار.
تمرین ۳: مکعب‌مستطیل آقای احسانی
راهنمایی (بدون جواب نهایی)
اول شماره‌های یک طبقه را ببین تا تعداد مکعب‌های آن را پیدا کنی، بعد طبقه‌ها را بشمار و ضرب کن.
کاربرگ و آزمون صفحه ۱۷۲ ریاضی پنجم
درس را یاد گرفتی؟ با کاربرگ مطمئن شو؛ سؤال‌ها تازه و سه‌سطحی‌اند: شمردن طبقه‌ای، کامل کردن دستور، حجم جعبه و مکعب، حجم کتاب‌ها، مکعب‌های داخل جعبه و ارتفاع جاافتاده. کاربرگ صفحه ۱۷۲ ریاضی پنجم در بستهٔ کاربرگ و آزمون فصل ششم است؛ بسته برای هر صفحه یک کاربرگ، آزمون درس‌ها و آزمون فصل را با پاسخنامه و کارنامه دارد.
یک بسته برای کل فصل ششم
بستهٔ کاربرگ و آزمون فصل ششم ریاضی پنجم: ۲۴ کاربرگ سه‌سطحی، ۵ آزمون، ۳۰ سؤال امتحانی با پاسخنامه و کارنامه.
خرید بستهٔ فصل ششم ←⬇ دانلود نمونهٔ رایگان (PDF، ۷ صفحه)یا همهٔ ۷ فصل را یکجا و با تخفیف بخرید ←کدام راه برای فرزند شما بهتر است؟
خانواده‌های تحت پوشش نهادهای حمایتی، خانواده‌های قهرمانان ملی و مادران سرپرست خانوار از تخفیف ویژه بهره‌مند می‌شوند.
پرسش‌های متداول دربارهٔ صفحهٔ ۱۷۲ ریاضی پنجم
صفحهٔ ۱۷۲ از شمردن طبقه‌ای به دستور حجم مکعب‌مستطیل می‌رسد: طول ضربدر عرض ضربدر ارتفاع.
اول مثال ما با جعبهٔ ۶ در ۴ در ۳ را ببین که هر سه راه را نشان می‌دهد. بعد فعالیت کتاب را با همان سه گام کامل کن.
طول ضربدر عرض ضربدر ارتفاع. طول ضربدر عرض تعداد مکعب‌های یک طبقه و ارتفاع تعداد طبقه‌هاست.
مکعب هم یک مکعب‌مستطیل است که هر سه اندازه‌اش برابر است؛ ضلع را سه بار در خودش ضرب کن.
از بخش «کاربرگ و آزمون صفحه ۱۷۲ ریاضی پنجم» در همین صفحه. کاربرگ این صفحه، آزمون درس «حجم» و آزمون فصل داخل بستهٔ کامل فصل ششم است؛ همراه پاسخنامه، کارنامه و چک‌لیست هدف‌ها.
این آموزش را معلم کلاس نوشته است؛ معلم دبستان با ۱۲ سال تجربهٔ تدریس ریاضی. اگر جایی گیر کردی، در بخش دیدگاه‌ها بپرس.
پدر و مادر هستید؟ راهنمای والدین کلاس پنجم