در این تمرین صفحه ۵ ریاضی ششم جواب آماده نمی‌گیری؛ یاد می‌گیری خودت حل کنی. مسئلهٔ صف بوفه و سؤال مضرب‌های ۵ را قدم‌به‌قدم با هم حل می‌کنیم تا روش فکر کردن را یاد بگیری. بعد با همین روش، رابطهٔ الگوی چوب‌کبریت و مضرب‌های ۳ را خودت حل می‌کنی؛ ما فقط راهنمایی می‌کنیم. آخر صفحه هم بستهٔ کاربرگ و آزمون فصل اول را معرفی کرده‌ایم تا مطمئن شوی درس را یاد گرفته‌ای.
هر صفحهٔ کتاب، قدم‌به‌قدم و با مثال کلاسی.
دیدن دوره ←در آموزش صفحهٔ ۵ یاد می‌گیری
- در مسئلهٔ صف با شرط زوج بودن، همهٔ جواب‌های ممکن را پیدا کنی.
- بفهمی مضرب یک عدد یعنی چه.
- مضرب‌های ۵ را بنویسی و بگویی نهمین مضرب چیست.
- با تقسیم بفهمی یک عدد چندمین مضرب است.
- دربارهٔ متناسب بودن دو مقدار الگو توضیح بدهی.
آموزش صفحه ۵ ریاضی ششم: این صفحه دربارهٔ چیست؟
صفحهٔ ۵ از درس «الگوهای عددی» در فصل اول ریاضی ششم سه کار دارد. اول رابطهٔ الگوی چوب‌کبریت صفحهٔ ۴ را می‌نویسی و می‌گویی «متناسب» است یا نه. بعد یک مسئلهٔ صف می‌آید. در آخر با مضرب‌ها آشنا می‌شوی: ۳، ۶، ۹، … مضرب‌های ۳ و ۵، ۱۰، ۱۵، … مضرب‌های ۵ هستند.
گام به گام صفحه ۵ ریاضی ششم: سؤال ۱ (صف بوفه) را با هم حل کنیم
رضا در صف بوفهٔ مدرسه نفر چهارم است. تعداد همهٔ آدم‌های صف زوج و کمتر از ۲۰ است. می‌پرسند چند نفر می‌توانند بعد از رضا باشند (سه جواب مختلف). سؤال چند جواب دارد، پس همهٔ حالت‌ها را منظم پیدا کن.
قدم ۱: بفهم صف حداقل چند نفر است
رضا چهارمین نفر است، یعنی ۳ نفر جلوتر از او هستند. با خود رضا: ۳ + ۱ = ۴. پس صف حداقل ۴ نفر است.
قدم ۲: عددهای ممکن برای کل صف را بنویس
کل صف باید زوج و کمتر از ۲۰ باشد: ۴، ۶، ۸، ۱۰، ۱۲، ۱۴، ۱۶، ۱۸. (۲۰ نه، چون «کمتر از ۲۰» است.) اگر کل صف ۴ نفر باشد، رضا آخرین نفر است و کسی بعد از او نیست؛ این حالت را جزو سه جواب نمی‌گیریم.
قدم ۳: نفرهای بعد از رضا را حساب کن
از کل صف، ۴ نفر (۳ نفر جلوتر و خود رضا) را کم کن:
| کل صف | نفرهای بعد از رضا |
|---|---|
| ۶ | ۶ − ۴ = ۲ |
| ۸ | ۸ − ۴ = ۴ |
| ۱۰ | ۱۰ − ۴ = ۶ |
| ۱۲ | ۱۲ − ۴ = ۸ |
| ۱۴ | ۱۴ − ۴ = ۱۰ |
| ۱۶ | ۱۶ − ۴ = ۱۲ |
| ۱۸ | ۱۸ − ۴ = ۱۴ |
قدم ۴: جواب را امتحان کن
کل صف ۱۰ نفر: ۳ + ۱ + ۶ = ۱۰. ۱۰ زوج و کمتر از ۲۰ است ✓
سه جواب نمونه
- کل صف ۶ نفر: ۲ نفر بعد از رضا
- کل صف ۱۰ نفر: ۶ نفر بعد از رضا
- کل صف ۱۸ نفر: ۱۴ نفر بعد از رضا
نکتهٔ معلم
اشتباه رایج: بعضی‌ها فقط ۳ نفر را کم می‌کنند و ۱۰ − ۳ = ۷ می‌نویسند. ولی خود رضا هم در صف است و او را هم باید کم کنی: ۱۰ − ۴ = ۶.
سؤال‌های این صفحه گیجت کرد؟
دورهٔ خط‌به‌خط ریاضی ششم، هر صفحه را آن‌قدر ساده توضیح می‌دهد که به جواب آماده نیازی نداری.
دیدن دورهٔ ریاضی ششم ←گام به گام صفحه ۵ ریاضی ششم: سؤال ۲ (مضرب‌های ۵) را هم با هم حل کنیم
مضرب‌های یک عدد، عددهایی‌اند که با ضرب کردن آن عدد در ۱، ۲، ۳، ۴، … به دست می‌آیند. مضرب‌های ۵ را این‌طور می‌نویسیم:
قدم ۱: الگو را کامل کن
| ضرب | مضرب ۵ |
|---|---|
| ۱ × ۵ | ۵ |
| ۲ × ۵ | ۱۰ |
| ۳ × ۵ | ۱۵ |
| ۴ × ۵ | ۲۰ |
| ۵ × ۵ | ۲۵ |
| ۶ × ۵ | ۳۰ |
پس جاهای خالی کتاب این‌هاست: ۳ × ۵ و ۴ × ۵، و بعد از ۱۵ می‌رسیم به ۲۰، ۲۵ و ۳۰.
قدم ۲: نهمین مضرب ۵ چه عددی است؟
نهمین مضرب یعنی ۹ را در ۵ ضرب کن: ۹ × ۵ = ۴۵.
قدم ۳: ۵۵ چندمین مضرب ۵ است؟
این‌بار عدد را داریم و شمارهٔ مضرب را می‌خواهیم؛ کار برعکسِ ضرب، تقسیم است: ۵۵ ÷ ۵ = ۱۱؛ پس ۵۵ یازدهمین مضرب ۵ است. امتحان: ۱۱ × ۵ = ۵۵ ✓
قدم ۴: مضرب‌های ۵ را تا ۱۰۰ بنویس
مضرب‌های ۵ تا ۱۰۰
- ۵، ۱۰، ۱۵، ۲۰، ۲۵، ۳۰، ۳۵، ۴۰، ۴۵، ۵۰، ۵۵، ۶۰، ۶۵، ۷۰، ۷۵، ۸۰، ۸۵، ۹۰، ۹۵، ۱۰۰ (آخری: ۲۰ × ۵ = ۱۰۰)
نکتهٔ معلم
اشتباه رایج: «نهمین مضرب ۵» را ۹ + ۵ = ۱۴ حساب می‌کنند. مضرب یعنی ضرب: باید ۹ را در ۵ ضرب کنی.
رابطهٔ الگوی چوب‌کبریت و متناسب بودن را خودت حل کن
این سؤال ادامهٔ جدول چوب‌کبریت در صفحهٔ ۴ است. ما جواب نهایی را نمی‌گوییم؛ فقط راهنمایی می‌کنیم.
جاهای خالی رابطه را چطور پر کنم؟
راهنمایی (بدون جواب نهایی)
جدول صفحهٔ ۴ را جلوی خودت بگذار. شمارهٔ هر شکل را در چه عددی ضرب کرده‌ای تا تعداد چوب‌کبریت‌ها به دست بیاید؟ همان عدد جای خالی را پر می‌کند. با علامت، △ را برای شمارهٔ شکل و □ را برای تعداد چوب‌کبریت‌ها بگذار، مثل □ = ۲ × △ در صفحهٔ ۲.
چرا تعداد چوب‌کبریت‌ها و شمارهٔ شکل‌ها متناسب‌اند یا نیستند؟
راهنمایی (بدون جواب نهایی)
دو مقدار متناسب‌اند اگر با ۲ برابر یا ۳ برابر شدن یکی، دیگری هم همان‌قدر برابر شود. شمارهٔ شکل را از ۱ به ۲ و به ۳ ببر و ببین تعداد چوب‌کبریت‌ها چند برابر می‌شود. دلیلت را با همین عددها بنویس.
مضرب‌های ۳ را خودت حل کن
کتاب می‌گوید ۳، ۶، ۹، ۱۲، ۱۵، ۱۸، … مضرب‌های ۳ هستند. همان روش مضرب‌های ۵ را به کار ببر.
مضرب‌های ۳ چطور به دست می‌آیند؟
راهنمایی (بدون جواب نهایی)
۳ را در ۱ و ۲ و ۳ و ۴ و … ضرب کن. از یک مضرب تا مضرب بعدی هم چند تا اضافه می‌شود؟ هر دو توضیح را بنویس و با عددهای کتاب بسنج.
چند مضرب دیگر ۳ را بنویسم؟
راهنمایی (بدون جواب نهایی)
از ۱۸ ادامه بده. یا ۳ را در ۷ و ۸ و ۹ ضرب کن و با ادامهٔ الگو بسنج؛ باید برابر شوند.
مضرب‌های یک عدد کوچک‌تر از ۱۰ را چطور بنویسم؟
راهنمایی (بدون جواب نهایی)
یک عدد کمتر از ۱۰ انتخاب کن، مثلاً ۴ یا ۷. آن را در ۱ تا ۶ ضرب کن و جدول کتاب را پر کن. برای امتحان: هر مضرب به اندازهٔ همان عدد از مضرب قبلی بزرگ‌تر است.
کاربرگ و آزمون صفحه ۵ ریاضی ششم
درس را یاد گرفتی؟ با کاربرگ و آزمون مطمئن شو. همهٔ سؤال‌ها تازه‌اند، نه کپی کتاب، و از آسان به دشوار چیده شده‌اند. کاربرگ صفحه ۵ ریاضی ششم داخل بستهٔ کامل فصل اول است و آزمون درس «الگوهای عددی» هم در همین بسته است.
قبل از امتحان، با آزمون واقعی خودت را بسنج
بستهٔ کاربرگ و آزمون فصل اول ریاضی ششم: ۱۸ کاربرگ سه‌سطحی، ۵ آزمون، ۳۰ سؤال امتحانی با پاسخنامه و کارنامه.
خرید بستهٔ فصل اول ←⬇ دانلود نمونهٔ رایگان (PDF، ۹ صفحه)یا همهٔ ۷ فصل را یکجا و با تخفیف بخرید ←هر جا که لازم داشتی، کنارت هستیم
خانواده‌های تحت پوشش نهادهای حمایتی، خانواده‌های قهرمانان ملی و مادران سرپرست خانوار از تخفیف ویژه بهره‌مند می‌شوند.
پرسش‌های متداول دربارهٔ صفحهٔ ۵ ریاضی ششم
صفحهٔ ۵ دربارهٔ رابطهٔ الگوی چوب‌کبریت و متناسب بودن، مسئلهٔ صف با شرط زوج بودن و مضرب‌های ۳ و ۵ است.
اول حل قدم‌به‌قدم مسئلهٔ صف و مضرب‌های ۵ را بخوان. بعد با همان روش و راهنمایی‌های این صفحه، رابطهٔ چوب‌کبریت و مضرب‌های ۳ را خودت حل کن.
مضرب‌های یک عدد، عددهایی‌اند که با ضرب کردن آن عدد در ۱، ۲، ۳، ۴، … به دست می‌آیند. مثلاً مضرب‌های ۵ این‌هاست: ۵، ۱۰، ۱۵، ۲۰، …
نهمین مضرب ۵ برابر ۹ × ۵ = ۴۵ است. ۵۵ هم یازدهمین مضرب ۵ است، چون ۵۵ ÷ ۵ = ۱۱.
از بخش «کاربرگ و آزمون صفحه ۵ ریاضی ششم» در همین صفحه. کاربرگ سه‌سطحی این صفحه، همراه با آزمون‌ها، پاسخنامه، کارنامه، چک‌لیست اهداف و ارزشیابی توصیفی، داخل بستهٔ کامل فصل اول است.
این آموزش را معلم کلاس نوشته است؛ معلم دبستان با ۱۲ سال تجربهٔ تدریس ریاضی. اگر جایی گیر کردی، در بخش دیدگاه‌ها بپرس.
پدر و مادر هستید؟ راهنمای والدین کلاس ششم